U bent hier

Terugkijken Kerk in Beeld: meer dan een serie gebouwen

De kennis over kerkgebouwen stond centraal in de tweede live-uitzending van de Kerk van alle Kanten op 9 december. Samen met tafeldame Sophie van Bijsterveld ontrafelde presentatrice Marlies Claasen de discussie over wat die kennis voor ons kan betekenen in de complexiteit van het vraagstuk richting de toekomst.

Hier kunt u de hele uitzending terugkijken

De traditiegetrouw gescheiden rol van kerk en de staat, en de moeilijkheid daarvan in deze kwestie, komt aan bod. Er heerst vaak een misvatting over, concludeert Van Bijsterveld. Het is wel degelijk nuttig dat deze twee elkaar weten te vinden, zegt ze.

Uit een analyse van cijfers blijkt dat secularisatie zich doorzet, maar ook dat de meeste mensen – religieus of niet – kerkgebouwen wel belangrijk vinden. De zoektocht naar zingeving speelt daarbij ook een rol, wordt geconstateerd. Corona heeft daarbij het besef doen opkomen dat er collectieve belangen zijn, ondanks een gepolariseerde samenleving. Ook hier wordt geraakt aan de maatschappelijke functie van kerken. Nieuwe generaties, die religie veelal niet als basis hebben meegekregen, zien verschillen tussen kerken bovendien niet zo sterk meer.

Kortom, de kerk krijgt een nieuwe betekenis, een bepaalde ‘hybriditeit’, zoals een van de gasten het noemt. Maar is deze vervangend of aanvullend? En wat is het lot van alle religieuze ‘spullen’, zoals gast Birgit Meyer het noemt. Mogen deze verspijkerd en verzaagd, al naar gelang er naar objecten gekeken wordt? Bij religieuze groepen spelen daarbij nog heel veel emoties mee, en daar moet rekening mee gehouden worden, vindt men.

Er wordt gepleit voor een nulmeting van hoe de samenleving zich verhoudt tot religieus erfgoed, en op basis daarvan een plan te maken. Dat het omgaan met religieus erfgoed samenhangt met de behoefte betekenis te geven aan dingen, en dat het daarmee meer is dan een serie gebouwen, daar is iedereen aan de Kerk van alle Kanten tafel het wel over eens. 

Kerken Tellen!
Tijdens de uitzending is de database Kerken Tellen! gepresenteerd, met daarin kennis over alle 7110 gebedshuizen van Nederland. Al die data is op verschillende manieren te doorzoeken en te selecteren. Hoe dit werkt, daarover is een aparte uitleg gemaakt. Aan de hand van een aantal voorbeelden tonen we hier bovendien ook de rijkdom aan verhalen die er in het bestand verborgen liggen en zelf te maken zijn.

Bezielde gebouwen
Filosofe Stine Jensen nam het stokje over van Rijksbouwmeester Floris Alkemade uit de eerste uitzending, met een nieuwe gesproken column, over bezielde gebouwen. Al eerder schreef ze voor ons een column, waarin ze 'droomt van nieuwe tempels van het denken'.

In de eerste ronde over de beschikbare kennis over religieus erfgoed zaten aan tafel: Jos Aarnoudse (directeur Vereniging Kerkrentmeesterlijk Beheer), Pepijn van Houwelingen (Sociaal en Cultureel Planbureau) en Anton de Wit (hoofdredacteur Katholiek Nieuwsblad). 

In ronde twee over de toekomst zaten aan tafel: innovatiedeskundige Matthijs van Dijk, cultuurtheoloog Frank Bosman, Peter Wierenga,  medeauteur van Herkerken, een nieuw boek over de toekomst van geloofsgemeenschappen, en Birgit Meyer, hoogleraar aan de Universiteit Utrecht en leider van het onderzoeksprogramma Religious Matters.

Ook bij dit thema hebben we allerlei nuttige informatie verzameld, te vinden op een speciale pagina Kerk in Beeld.

Aanmelden voor de volgende uitzending van de Kerk van alle Kanten op 20 januari kan hier. 

Reacties